پرسش و پاسخ سیاسی (۱۰)، روشنگری در بحران؟

بسم‌الله الرحمن الرحیم

پرسش و پاسخ سیاسی (۱۰)، روشنگری در بحران؟

آغاز:

     یکی از دوستان تعریف می‌کرد، عصر دومین روز جنگ ، وارد منزل شدم، از همسرم پرسیدم چرا پنجره جنوبی را بسته‌ای که هوای خنک از آن می‌آمد، گفت؛ آخه، توری نداشت!

گفتم، توری برای چی، بازش کن هوای اتاق خنک شود،

گفت، توری نباشد، یک موقع خدای نخواسته، پهباد اسرائیلی میاد داخل!

خندیدم و گفتم، زن، پهباد مگر پشه است که توری بتواند جلوی ورودش را بگیرد.

چنین دارم از موبد پاک یاد    چو ایران نباشد تن من مباد^{(فردوسی)}

     سحرگاه روز ۲۳خرداد ۱۴۰۴ (۱۳ژوئن۲۰۲۵)، رژیم اسرائیل با تهاجم گسترده هوایی جنگی را علیه تمامیت ارضی و شعوری و وجودی ایران در ابعاد و گسترۀ‌ای قابل تأمل آغاز کرد، مردم ایران با واژه تحمیل و تجاوز بیگانه نیستند و لیکن ترور سرفرماندهی نیروهای مسلح برای هر ایرانی دردآور است. این بخش از سلسله بحث‌های «پرسش و پاسخ سیاسی» پرداختن به وجوه مختلف جنگ نیست که اگر عمری و فرصتی باشد به آن خواهم پرداخت. این بخشی از آن‌چه که در حوزه عملیات روانی و شناختی و در فضای مجازی جریان داشت مربوط است و نه در تئوری که اقدام نویسنده این سطور به عنوان عضوی در میهنی که در آن ریشه دارد خواهد بود، سهل‌انگاری نویسنده در  ثبت همه مواردی که به آن پرداخته‌ می‌شود نقص مطلب خواهد بود و لیکن، به مضامینی از آن‌ها اشاره خواهم کرد. ابتدای نظرم در نقد مطلبی از دکتر مصطفی مهرآیین که در زمان جنگ زندانی شده است آغاز شد و به‌جای وی کسانی دیگر که آدرس‌هایشان مشخص است مطلب نوشتند و بنظرم محور اصلی و پیوسته سایر رویارویی‌های مجازی نیز است.

     گفتگوی زن و شوهری که در ابتدای بحث به آن اشاره شده یک نمونه از عملیات روانی قابل تأمل است و نشان از دقت و اثرگذاری محاسباتی دشمنان این کشور و ملت در هدف‌گذاری است، این‌که چگونه این محاسبات به نتیجه دلخواه بدخواهان این آب و خاک نرسید، جای سؤال دارد، و شاید بتوان در این بحث به تبیین آن پرداخت.

 

دکتر مصطفی مهرآیین   Mostafa.mehraeen :

     امروز روز سکوت نیست … خود به خیابانها بیایید و با در دست داشتن پرچم‌های سفید یا پوشیدن لباس‌های سفید رنگ و تنها با شعار «صلح با جهان» به جهان اعلام کنید ما خواهان پایان بخشیدن به جنگ و خلق ایران جدید هستیم. یک ایران آباد و آزاد و قدرتمند.

*در توضیح نوشته بود، بخشی از نامه روز یکشنبه ۲۵خرداد که منجر به بازداشت وی شد.

در پاسخ نوشتم:

     آقای دکتر، با همه احترامی که برایتان قایل هستم، یک نکته تاریخی یادآور می‌شوم؛ مردم از دست ساسانیان ناراحت بودند و گول شعارهای زیبای اعراب را خوردند و رهبر کشور را کشتند و راه را برای اعراب بدوی باز کردند وشد چیزی که هنوز هم شاهدش هستیم و شما بهتر می‌توانید به آن بپردازید، شما بفرمایید که تاریخ در حال تکرار شدن است و اینبار با شعارهای زیبای اسرائیل!!! چگونه؟

Z-ghoron91402 :

     نه تاریخ در حال پاکسازی!!! اینها همان اعرابی هستند که اون زمان با آغوش باز پذیرفتیم و سال‌های سال بر فرهنگ و مردم پارسی ظلم کردند، تاریخ را تکرار نکن و گرفتار شعار و لاف‌زنی و قصه سازی نشو، اینکه ایران تجزیه میشه، ایران سوریه میشه، ایران فلان میشه، بازهم بهتر از شرایط این چهل ساله.

نوشتم:

     از جمله کسانی هستم که اکثر نوشته‌های دکتر مهرآیین را با اشتیاق می‌خوانم، اطمینان دارم به آن‌چه که شما دنبال آن هستی در صورت تحقق نه تنها جایی برای افکار و اندیشه‌های دکتر جایگاهی وجود ندارد که بدتر نیز خواهد شد. تاریخ نظر مهرآیین مشخص است و معلوم نیست در چنین وضعیتی نظر دکتر با شما یکی باشد.

     مطلب بعدی، اگر اعراب جاهلی با شعارهای بَزک کرده و پذیرش ایرانی وارد شدند و حالا نتیجه‌اش برایتان قابل قبول نیست، مطمئناً شعارهای بزک کرده متجاوزان کنونی نیز تکرای است مشابه، موافقت با تجاوز و مخالفت به هر قیمتی مناسب نخواهد بود.

Marashi-arash :

      شما داری یک انسان قرن بیست و یکی اسرائیل را که در تنها کشور دموکراتیک خاورمیانه زندگی کرده با اعراب بدوی زمان عُمر مقایسه می‌کنی؟! راستش یک اسرائیل دموکرات خیلی هموطن‌تر از یک ملّا یا پاسدار و بسیجی است که با مردم ایران مثل اسیر و برده رفتار کردند و در عمل کشور ما را اشغال کرده‌اند. جنگ اسرائیل با جاعش است و جاعش دشمن‌ترین دشمن ایران است.

نوشتم:

سلام، بنظر شما بحث کردن از نیت‌ها مهمتر است یا مقایسه‌ی عملکرد انسان‌ها، اسرائیل را با اعراب بدوی مقایسه کرده‌ام و بنظر شما درست نیست! کاش می‌گفتی درست فکر کردن چگونه می‌بایست؟ وقتی داعش در منطقه سر می‌بُرید زخمی‌هایش را همین انسان‌های دموکرات معالجه می‌کردند، دموکراسی فقط برای خودشان است، همین انسان‌های دموکرات هیچ احترامی به قواعد دموکراتیک بین‌الملل نمی‌گذارند، حالا چگونه است که شما به استاندارد‌ها دوگانه باور داری؟

     همین نتانیاهو که در رأس این دموکراسی قرار دارد با اشاره به خصوصیات ایرانی (گفت؛ ایرانی‌ها مردمان احساساتی هستند، وقتی زیرساختهایشان را بزنیم در مقابل‌مان زانو خواهند زد) بشارت زانوزدنشان را در جنگ می‌داد، نکند این کُدهای ایرانی را شماها به وی باوراندی؟

     درود بر آن‌هایی که در قامت اپوزیسیون شناخته می‌شدند ولی در مقابل تجاوز آشکار، در کنار مردمشان و در صیانت از سرزمینشان کوتاهی نکردند.

     به‌راستی، شما با اسرائیل و تجاوزش و حضور بیگانه و تجزیه سرزمینت را شایسته‌تر از پاسداری که دست به ماشه دشمن را وادار به تمکین کردند بهتر می‌دانی، چگونه پاسخ انبوه سؤالات معرفتی و وجدانی فرزندان ایران را خواهی داد.

     یک مطلب از دکتر مهرآیین که بِهش باور دارم بگویم، او مسأله اصلی را نه در شیوه حکمرانی که معترضش هست که مسأله اصلی را نداشتن دیالوگ و گفتگو بین خودمان می‌داند، شما که ادعای داشتن منش دموکرات بودن داری چگونه پاسداران را با  لفظ جاعش خطاب قرار می‌دهی و چگونه انتظار داری با شما به شیوه دموکراسی صحبت شود.

     دموکراسی را از هر اندیشمندی بپرسی و به گواه تاریخ  نمی‌توان از دل بمباران دشمن به تمامیت ارضی بیرون کشید، دموکراسی بایستی با تقویت ظرفیت ملی از درون بجوشد که در کلام شما یافت نشد، کلام شما در منطق قدرت قابل ارزیابی است. فرمانروایی بر ویرانه‌ای که از بمب‌های رها شده از بی-۲ قابل دسترسی است و مردم ایران در مقابلش می‌ایستند.

md.maarand :

     چقدر شما خوب توجیه می‌کنید.

نوشتم:

     سلام، توجیهی در کار نیست، توجیه زمانی معنی دارد که کلام از پشتوانه تاریخی، معرفتی و اخلاقی بی‌بهره باشد.

     دکتر مهرآیین جامعه شناس است و بایستی نظراتش در همان حوزه مورد نقد و دارای اعتبار است، ولی وقتی وارد بحث از جنس راهبرد و ژئوپولیتیک می‌شویم نظر مهرآیین دارای اشکال است. عملکرد اسرائیل در حرف و عمل دارای شواهد روشن و نقیض امنیت ملی ایران است.

Kamyar2199 :

     تندترین، ذوق‌زده‌ترین و در عین حال تاریخی‌ترین مطلب را که رژیم حاکم بر اسرائیل نیز محور اصلی عملیات روانی خود را بر همین مبنا قرار داده بود، با اشاره به «کوروش کبیر» و اقدام تاریخی‌اش در نجات قوم یهود، و حال نتانیاهو و رژیم اسرائیل در تلافی همان محبت می‌خواهند ملت ایران را از دست آخوندها و… رها سازند و بر همین مبنا مردم ایران که با تجاوز همراهی نکرده‌اند را ناسپاس می‌دانست! در پاسخ به سؤالم که چه نوع کمکی است که غیر از نظامیان، دانشمندان و زیرساخت‌ها را ویران می‌کند، او همه را مال جمهوری اسلامی ذکر می‌کرد.

نوشتم:

     این‌که «کوروش کبیر» مردمان یهود را از بند اسارت نجات داد و با احترام صاحب شخصیت کرد غیرقابل انکار است، و این مردمی که در رأسشان نتانیاهو قرار گرفته سپاس خود را با توطئه‌ای که صاحبان آن و اکنون مقبره‌شان در همدان وجود دارد (استر و مُردخای) طرح‌ریزی کردند و مردم ایران را به‌دست ارتش ایران قتل عام کردند و سالانه جشنی به مناسبت همین سپاسگذاری (قتل عام) با عنوان جشن «پوریم» گرامی می‌دارند می‌بینیم، شیرینی مخصوصی در همین جشن به اسم «گوش هامان» به یاد کشته شدن صدراعظم نامی ایران نوش جان می‌کنند جای سپاسگذاری دارد! تجاوزی که شما آن را هدیه آزادی می‌دانید از جنس همان سپاس و خیانت باشد که از جنس بمباران زیرساخت‌ها کشور و دانشمندان که سرمایه این مملکت هستند قابل تعریف است؟ اگر، قفقاز وآسیای میانه مال قاجارها بود و در تجاوزی از مام میهن جدا شده‌اند، قاجار نیست ولی نتیجه تجاوز مانده است، الآن هم اگر زیرساخت‌ها مال جمهوری اسلامی و ربطی به این کشور ندارد حرف شما درست! در نظرگاه شما امکانات نظامی که پهلوی فراهم کرده بود چرا با خودش نبرد و ماند برای رزمندگانی که با استفاده از آن از تمامیت ارضی دفاع کردند، چه توجیه عوام پسندانه‌ای در امتداد پروپاگاندای صهیونی.

دریغ است ایران که ویران شود    کنام پلنگان و شیران شود

همه جای جنگی سواران بدی    نشستنگه شهریاران بدی

کنون جای سختی و رنج و بلاست    نشستنگه تیز چنگ و بلاست

کسی کز پلنگان بخوردست شیر    بدین رنج ما را بود دستگیر

کنون چاره‌ای باید انداختن    دل خویش ازین رنج پرداختن^{(فردوسی)}

 

انجام:   

     این بحث پرداختن به تئوری جنگ روانی نیست که مردم ایران در این ۱۲روز نشان دادند وقتی پای میهن در میان باشد و تجاوز، فرسنگ‌ها از حکمرانان جلوترند، یادی کنم از مصاحبه سیمای جمهوری اسلامی در نخستین روز تجاوز با فؤاد ایزدی، او گفت؛ «در جلسات تخصصی شرکت می‌کنم، وقتی سوار تاکسی می‌شوم با تعجب  می‌بینم که مردم عادی در محاوراتشان بهتر و جلوتر از کارشناسان و متخصصین بحث می‌کنند».

     جنگ روانی با توزیع اطلاعات غلط و یا اطلاعات گزینشی و مخدوش و تکرار رسانه‌ای آن سعی دارد بر افراد و افکار عمومی که پشتیبانان اصلی کشور هستند آسیب وارد کند که در محاسبات صهیونی بخوبی با توجه به نارضایتی‌های داخلی دیده شده بود و مردم ناباورانه این محاسبات را برهم زدند و در بزرگترین میدان جنگ که امید دشمن بود معادلات را عوض کردند.

     یک دهن دریده‌ای که با وقاحت تمامیت ارضی و تاریخ این کشور را مقدس نمی‌دانست، پاسخش را یک ایرانی خارج نشین به نام «امیر احمدی» داد با این کلام که؛ در بحث تمامیت ارضی و تجاوز به کشورم؛ «من با خدا هم سازش نخواهم کرد»! و یا جمله ماندگار اسطوره فوتبال کشورم «علی دایی» که از جوش و خروشس و این‌که؛ «خدا کند که بمیرم و وطن فروش نباشم». به‌راستی بحران به همان اندازه که خطرناک می‌نماید ناباورانه محل آزمون مردان و نامردان است، نمایشگر درختان کهنسال و با ریشه است با نباتات فصلی و بی‌ریشه، محل تمرین و نتیجه سیاست ورزی به معنای خیر عمومی است با سیاست قدرت و دنائت. کلام آخر را با بیتی از نظامی به پایان می‌برم.

غمین باد آن‌که او شادت نخواهد     خراب آن کس که آبادت نخواهد

۴تیرماه۱۴۰۴- ذوالفقار صادقی